Cách đây 70 năm, ngày 6/1/1946, hưởng ứng lời kêu gọi của Chủ tịch Hồ Chí Minh, với tinh thần yêu nước nồng nàn và khí thế hào hùng của Cách mạng Tháng Tám, tất cả công dân Việt Nam từ 18 tuổi trở lên trên khắp mọi miền của Tổ quốc đã nô nức tham gia cuộc Tổng tuyển cử đầu tiên bầu ra Quốc hội của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa theo nguyên tắc dân chủ, trực tiếp và bỏ phiếu kín. Sự kiện trọng đại này đã đi vào lịch sử nước ta như một mốc son, đánh dấu bước phát triển nhảy vọt về thể chế dân chủ, mở ra một thời kỳ phát triển mới của đất nước.

Bác Hồ bỏ phiếu bầu cử đại biểu Quốc Hội khóa đầu tiên

 Trải qua 70 năm, với 13 nhiệm kỳ hoạt động, Quốc hội nước ta đã không ngừng lớn mạnh, thực hiện có hiệu quả chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn theo quy định của Hiến pháp và pháp luật. Các thế hệ đại biểu Quốc hội luôn thể hiện và phát huy tốt tinh thần trách nhiệm, phẩm chất, trí tuệ, xứng đáng là đại biểu đại diện cho ý chí, nguyện vọng của nhân dân…

Cùng với việc chuẩn bị chu đáo cho cuộc bầu cử Quốc hội khóa I, để cổ vũ, động viên nhân dân cả nước tích cực thực hiện quyền lợi và nghĩa vụ của mình, ngày 5/1/1946, trước Tổng tuyển cử một ngày, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã có lời kêu gọi toàn dân đi bỏ phiếu: "Ngày mai là một ngày đưa quốc dân ta lên con đường mới mẻ", "là ngày đầu tiên trong lịch sử Việt Nam mà nhân dân ta bắt đầu tận dụng, hưởng quyền dân chủ của mình... Ngày mai, dân ta sẽ tỏ cho các chiến sĩ ở miền Nam rằng: Về mặt trận quân sự, thì các chiến sĩ dùng súng đạn mà chống quân thù. Về mặt chính trị, thì nhân dân dùng lá phiếu mà chống với quân địch. Một lá phiếu cũng có sức lực như một viên đạn". Vì thế mà "ngày mai, tất cả các bạn cử tri, đều phải nhớ đi bầu cử. Ngày mai, mỗi người đều nên vui vẻ hưởng quyền lợi của một người dân độc lập, tự do"... Hưởng ứng lời hiệu triệu thiêng liêng của Chủ tịch Hồ Chí Minh, ngày 6/1/1946, với tinh thần yêu nước nồng nàn và khí thế hào hùng của Cách mạng Tháng Tám, nhân dân ta từ Bắc chí Nam, trên khắp mọi miền của Tổ quốc đã nô nức tham gia bầu cử, bất chấp sự phá hoại điên cuồng của các thế lực xâm lược và chống đối. Cuộc Tổng tuyển cử ngày 6/1/946 đã diễn ra thành công tốt đẹp. Quốc hội khóa I (1946-1960) ra đời gồm 403 đại biểu. 

Tiếp đó, Quốc hội khóa II (1960-1964) được bầu ngày 8/5/1960, gồm 453 đại biểu. 

Quốc hội khóa III (1964-1971) được bầu ngày 26/4/1964, gồm 455 đại biểu. 

Quốc hội khóa IV (1971-1975) được bầu ngày 11/4/1971, có 420 đại biểu. Quốc hội khóa V (1975-1976) có 424 đại biểu, được bầu ngày 6/4/1975.

Quốc hội khóa VI (1976-1981)-Quốc hội đầu tiên của nước Việt Nam thống nhất được bầu ngày 25/4/1976, với 492 đại biểu.

Quốc hội khóa VII (1981-1987) được bầu ngày 26/4/1981, gồm có 496 đại biểu. 

Quốc hội khóa VIII (1987-1992) được bầu ngày 19/4/1987, có 496 đại biểu. 

Quốc hội khóa IX (1992-1997) được bầu ngày 19/7/1992, gồm có 395 đại biểu. 

Quốc hội khóa X (1997-2002) được bầu ngày 20/7/1997, gồm 450 đại biểu. 

Quốc hội khóa XI (2002-2007) được bầu ngày 19/5/2002, có 498 đại biểu. 

Quốc hội khóa XII (2007-2011) được bầu ngày 20/5/2007, có 493 đại biểu. 

Quốc hội khóa XIII (2011-2016) được bầu ngày 22/5/2011, với 500 đại biểu. 

Từ cuộc Tổng tuyển cử đầu tiên bầu Quốc hội của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa đến các kỳ bầu cử đại biểu Quốc hội, đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp sau đó khẳng định mục tiêu bầu cử đại biểu Quốc hội và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp là sự lựa chọn những đại biểu có đủ đức và tài, xứng đáng đại diện cho ý chí, nguyện vọng của nhân dân tại các cơ quan quyền lực nhà nước, góp phần xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa của nhân dân, do nhân dân, vì nhân dân, trong sạch, vững mạnh dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam.

                                                                       Quang Lăng (sưu tầm, biên soạn)